9 . بنگريد : پانوشتهاى نامهء 110 / ج . - م . 10 . اين نظر سعيد مسيّب و زهرى است ( الخلاف 1 / 175 ) . - م . 11 . بنگريد : الخلاف ، همان ، نيز بنگريد : شرح لمعه 1 / 103 . - م . 12 . سلت : غلّه‌اى است ميان جنس گندم و جو ؛ بنگريد واژه‌نامه « سلت » . - م . 13 . وسق : شصت صاع يا به اندازهء يك بار شتر ( بنگريد : واژه‌نامه و پانوشتهاى ش 17 « وسق » ) . - م . 14 . متن « أو حاول غير قايله ( ؟ ) » مراد اينكه سخنى نگويد اما عمل كند . - م . 15 . نيز بنگريد : فرمان پيامبر ( ص ) به عمرو بن حزم ، ش 105 بند 11 . - م . ( 1 ) 104 / 2 فرمان پيامبر ( ص ) براى كارگزاران زكاتها كه آن را پيش از مرگ ، آشكار نساخت ( 1 ) . السّنن الكبرى ، بيهقى 4 / 88 - 89 دو روايت ؛ بد 9 / 3 ؛ ابن ماجه 8 / 9 ش 1798 و 8 / 13 ش 1805 . مقابله كنيد : الكنى ، دولابى 2 / 23 ؛ بع ش 933 ، 934 ، 946 ، 949 ، 998 ، 1034 ، 1035 ، 1053 ، 1054 ، 1106 ، 1412 . از سالم بن عبد اللّه روايت است كه پيامبر خدا ( ص ) فرمان زكات را نوشت ولى آن را به دست كارگزاران خود نداد تا چشم از اين جهان فرو بست ؛ اما آن را همراه شمشير خود نهاد . أبو بكر ، بر بنياد آن رفتار كرد تا درگذشت . پس از وى ، عمر نيز تا دم مرگ بر پايهء آن فرمان عمل كرد . در آن ، نوشته شده بود : در پنج شتر ، يك گوسفند و در ده شتر ، دو گوسفند و در پانزده شتر ، سه گوسفند و در بيست شتر ، چهار گوسفند بدهند . از بيست و پنج تا سى و پنج ، يك شتر مادهء دوساله ؛ چنانچه يكى بر آن بيفزايند ، تا 45 شتر يك شتر مادهء سه‌ساله ؛ اگر يك شتر بر اين تعداد افزوده شد ، تا 60 ، يك شتر مادهء چهارساله ؛ و اگر يكى بر اين شمار افزوده شد تا 75 ، يك شتر مادهء پنج‌ساله ؛ و اگر يكى بر اين شمار افزوده شد تا 90 ، دو شتر مادهء دوساله و اگر يكى بر اين شمار افزوده شد تا يكصد و بيست ، دو شتر مادهء چهارساله ( زكات ) بپردازند . چنانچه شمارهء شتران بيش از يكصد و بيست باشد ، در هر پنجاه نفر ، يك شتر مادهء چهارساله و در هر چهل نفر شتر ، يك شتر مادهء سه‌ساله ( زكات ) بدهند . در هر 40 تا 120 رأس گوسفند ، يك گوسفند ؛ چنانچه گوسفندى بر آن افزوده شود ، تا 200